Narodowy Program Zdrowia
V. PRZEBIEG REALIZACJI NARODOWEGO PROGRAMU ZDROWIA
1. Uczestnicy
Narodowy Program Zdrowia jest przedsięwzięciem ogólnokrajowym, w którym
uczestniczyć powinno całe społeczeństwo, wszystkie systemy społeczne i istniejące w
nich organizacje. Mówimy zatem o uczestnikach, a nie o wykonawcach NPZ.
Biorąc pod uwagę hasło Światowej Organizacji Zdrowia "myśleć globalnie, działać
lokalnie" - Narodowy Program Zdrowia kierowany przede wszystkim do samorządów i
społeczności lokalnych oraz do istniejących w nich coraz liczniejszych i aktywnie
działających organizacji pozarządowych. Wyrazem takiego podejścia jest rezygnacja z
wymieniania ministerstw i urzędów centralnych jako wykonawców zadań w
poszczególnych celach operacyjnych. Nie oznacza to zwolnienia z działań administracji
państwowej wszystkich szczebli. Od administracji tej należy oczekiwać stworzenia
warunków, stymulowania i wspierania działań podejmowanych przez organizacje,
grupy i jednostki. Zadaniem jej będzie:
- tworzenie podstaw prawnych dla realizacji zadań NPZ;
- stymulowanie rozwoju i finansowanie badań naukowych oraz innych prac o
charakterze wdrożeniowym, ułatwiających realizację zadań, ich monitorowanie i
ewaluację wyników NPZ;
- tworzenie struktur organizacyjnych, a zwłaszcza zaplecza instytucjonalnego dla
promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej społeczeństwa;
- monitorowanie przebiegu realizacji NPZ i ewaluacji jego wyników.
2. Warunki realizacji
Skuteczność realizacji tak szerokiego programu wymaga zapewnienia określonych
warunków, w tym szczególnie:
- Upowszechnienie celów i zadań NPZ w całym społeczeństwie przez:
- środki masowego przekazu
- przygotowanie odpowiednich materiałów informacyjnych, dostosowanych do
potrzeb różnych grup ludności.
- Opracowanie szczegółowych programów i harmonogramu działań przez wszystkich
uczestników realizacji NPZ.
- Nadanie priorytetu badaniom naukowym, wynikającym, z zadań NPZ,
prowadzonym przez instytuty i placówki naukowo-badawcze wszystkich resortów.
- Zapewnienie odpowiednich środków na wdrażanie projektów promocji zdrowia i
edukacji zdrowotnej na poziomie lokalnym, regionalnym i krajowym.
- Powołanie przez wojewodów, w ramach posiadanych środków, wojewódzkich pełnomocników wojewodów ds. realizacji NPZ, współpracujących z
Sejmikami Samorządowymi.
3. Monitorowanie i ewaluacja wyników
Jak wspomniano na wstępie, w znowelizowanej wersji NPZ uwzględniono zapis
dotyczący monitorowania przebiegu realizacji oraz ewaluacji zadań w każdym z celów
operacyjnych. Wymieniono:
- Niektóre wskaźniki, czyli dane liczbowe, które są aktualnie zbierane przez różne
resorty oraz istniejące w nich instytuty i inne placówki naukowo-badawcze. Liczba i
rodzaj tych wskaźników ulegnie w praktyce zwiększeniu przy opracowywaniu
szczegółowych programów wynikających z zadań w ramach celów operacyjnych.
- Instytucje, które będą prowadzić monitorowanie i ewaluację wyników. Lista ich w
praktyce również może ulec zwiększeniu.
Monitorowanie i ewaluacja wyników NPZ są podstawowym warunkiem skuteczności
działań. Stworzyć one powinny podstawę do dokonywania niezbędnych korekt i
modyfikacji programu. Opracowanie szczegółowych założeń monitorowania i ewaluacji
wyników NPZ powinno być zadaniem profesjonalnego zespołu ds. NPZ.
4. Skutki finansowe
Nie przwiduje się dodatkowych skutków finansowych dla budżetu państwa.
Narodowy Program Zdrowia formułuje zadania dla zdrowotnej polityki publicznej,
których realizacja powinna nastąpić w latach 1996 - 2005. Zadania te są adresowane do
całego społeczeństwa, w tym przede wszystkim społeczności lokalnych, samorządów,
organizacji pozarządowych. Zadania administracji państwowej w zakresie NPZ
powinny być realizowane przez poszczególnych dysponentów w ramach ich środków
budżetowych.
Program w swoim założeniu nie przewiduje wyodrebnionych środków finansowych na
jego realizację.
Narodowy Program Zdrowia
